Dit gave land

Onlangs stond het gave land waar Mark R. zo apetrots op is aan de deur. Vlak voor middernacht – we wilden net naar bed – klopte het gave land op het raam. Door het deurrampje zag ik een magere vrouw. Ze had geen tanden meer, het haar plakkerig lang. Ze noemde mij meuneer toen ik hallo zei. Haar voorkomen maakte gissen naar haar circa-leeftijd onmogelijk. Ze vroeg of ik 2 of misschien zelfs 3 euro voor haar had en brabbelde onsamenhangend over iets met een kerstviering waar ze naartoe ging. Volgens mij had ze daar geld voor nodig. Wij hebben zelden kleingeld in huis zei ik. En als het er is, is het vaak snel op.

Iemand aan je deur die om geld vraagt is een confronterend beeld. De vrouw is geen straatbedelaar die je vermijdt in de massa van een binnenstad.

Tot dat moment sprak ik met haar door het luikje. Sterke en te rooskleurige verhalen treed ik meestal wantrouwend tegemoet. Bovendien. Diezelfde avond was 400 meter verderop iemand doodgeschoten bij een tankstation. En eerder die middag reed een hardrijder een man dood op de kruising 100 meter links van ons en probeerde te vluchten. Situaties als deze kruipen doorgaans danig onder de huid.

Rookt u toevallig meuneer? zei ze. Ik zei glimlachend nee al 100 jaar niet meer. Gezond leven is makkelijk als het leven meezit dacht ik. Maar zit het tegen dan grijp je alles aan om aan je werkelijkheid te ontsnappen.

Een goed doel dat goed gekleed en abn-vaardig in al zijn jeugdigheid een voorgekauwd verhaal komt afsteken koop je aan de deur af. Hier heb je 10 euro en de last van mijn schouders. Succes ermee. Een dakloze aan de deur is een keiharde confrontatie met de schaduw van onze samenleving. Een scrooge-moment. En dan geen geld in huis hebben om haar – al is het maar voor even – te helpen. Niet eens een sigaret.

Wat doe je als je op dat moment – het was al laat – niks weet te verzinnen? Dan zeg je sorry. En hoor je hoe ze bij de buren aanbelt en schiet er als je in bed ligt een nieuwe gedachte door je kop. Je had haar verdomme op z’n minst iets te eten aan kunnen bieden. Maar een andere stem zegt dat wat je ook doet, je haar probleem daarmee niet oplost. Hooguit voor heel even. Maar misschien was heel even die avond net lang genoeg geweest.